Son günlerde gündeme oturan bir haber var: Atlas Okyanusu’nda seyreden MV Hondius adlı yolcu gemisinde Hantavirüs salgını çıktı, üç kişi hayatını kaybetti. Gemide bulunan Türk yolcular arasında içerik üreticisi Ruhi Çenet de yer aldığını kendi sosyal medya hesabından kamuoyuyla paylaştı.

Doğal olarak akıllara şu soru geldi: “Yeni bir Covid mi geliyor?”

Konuya, panik yapmadan, uzman kaynaklara dayanarak bakalım.

Hantavirüs nedir?

Dünya Sağlık Örgütü’nün açıklamasına göre Hantavirüs, esas olarak kemirgenlerin idrar, dışkı ve salyasıyla bulaşan bir virüs. İnsana genelde bu partiküllerin solunmasıyla geçiyor. Ölüm oranı yüksek olabiliyor. Amerika kıtasındaki tipinde %50’ye kadar çıkabiliyor.

Yüksek ölüm oranı kulağa korkutucu geliyor ama bir virüsün pandemiye dönüşmesi için ölümcüllükten çok bulaşma hızı önemli.

Peki Covid gibi yayılır mı?

Konuyla ilgili NPR, CNN, Today ve BBC gibi yayın organlarına konuşan uzmanların ortak yanıtı şu: Çok düşük ihtimal.

Nedenleri şöyle özetleyebilirim:

– Bilinen 20-30 Hantavirüs türünden yalnızca biri (Andes virüsü) çok nadiren insandan insana bulaşabiliyor.
– İnsandan insana geçiş ancak çok yakın temasta gerçekleşiyor; havadan, kolayca yayılmıyor.
– Houston’lı enfeksiyon hastalıkları uzmanı Yancey’nin ifadesiyle: “Bu bir koronavirüs durumu değil; çok sayıda kişiye hızlı yayılım söz konusu olamaz.”
– DSÖ küresel riski “düşük”, ABD CDC ise riski “minimal” olarak ilan etti.

Olayı sıra dışı yapan şey, kapalı bir gemi ortamında aynı anda birden fazla kişide bulaş şüphesi olması. DSÖ önlem amaçlı bunu araştırıyor; bu, virüsün toplulukta sürdürülebilir bir zincir oluşturduğu anlamına gelmiyor.

Sonuç olarak

Hantavirüs ölümcül olabilen ama bulaşıcılığı zayıf bir virüs. Mevcut bilimsel veriler ve resmi sağlık otoritelerinin değerlendirmesi, Covid benzeri küresel bir salgın senaryosunun olası olmadığını gösteriyor.

Haber kapalı bir gemide yaşandığı için dikkat çekti; ancak küresel yayılım profili itibarıyla Covid’le kıyaslanacak bir tablo söz konusu değil.

Kaynaklar: Dünya Sağlık Örgütü (WHO), ABD Hastalık Kontrol Merkezi (CDC), NPR, CNN, BBC Türkçe, Today, The Week, WSJ. Bu paylaşım bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz.

Kalust Şalcıoğlu